De taal van data (2): Chinglish
Al geruime tijd houd ik mij bezig met het doorgronden van Chinese klantgegevens. Meer en meer internationaal opererende bedrijven krijgen namelijk te maken met data uit dit verre land met een van de snelst groeiende economieën ter wereld. En de grote vraag hierbij is natuurlijk: ‘Hoe kunnen we die rare tekens nou het best vergelijken met de gegevens in onze bestanden?’Â
De grammatica en de tekenset van onze ‘westerse’Â talen, zoals Nederlands en Engels, verschilt enorm van het Mandarijn (de taal die door veruit de meeste Chinezen wordt gesproken). Mandarijn is namelijk een tonale taal die gebruik maakt van een ideografische tekenset: Bijna alle tekens hebben een betekenis- en een klankcomponent. De verschillende toonhoogten in de uitspraak bepalen uiteindelijk de betekenis. Een voorbeeld: de combinatie van de ideografische tekens voor ‘vrouw’Â en voor ‘kind’Â hebben in een bepaalde klank de betekenis ‘goed’Â.
Ingewikkeld? Zeker, maar hebt u er wel eens over nagedacht hoe moeilijk het is voor Chinezen om hun taal om te zetten in zinvolle Engelse teksten?
Dit fenomeen wordt op soms hilarische wijze geïllustreerd door de vele openbare borden, die de buitenlandse bezoekers in China wegwijs moeten gaan maken of waarschuwen.
Een werkelijk prachtige bijwerking van internationalisatie...
Een kleine bloemlezing:
Een waarschuwingsbord voor een steile helling: ‘Please, watch your slip.’Â
Om alle misverstanden te voorkomen; in de passagiersdeur van een taxi: ‘Don’t forget to carry your thing.‘
Goed bedoeld, maar toch net de plank misgeslagen; bij een gehandicaptentoilet: ‘Deformed man toilet."
En ten slotte, een uithangbord boven een winkel waarbij we onze fantasie werkelijk de vrije loop kunnen laten: ‘Welcome to presence.’Â
Hoewel ik bij dergelijke teksten maar moeilijk een glimlach kan onderdrukken, raken zij in essentie toch iets waarbij we stil moeten staan bij het omgaan met een taal (en dus ook de klantgegevens in die taal) die van andere concepten uitgaat dan bijvoorbeeld alfabet-talen.
Ter verduidelijking: Nederlands, Engels, Russisch, en Hebreeuws zijn talen die gebruik maken van een alfabetische tekenset. Dat betekent, dat in deze talen (ongeacht het feit dat er andere tekensets worden gebruikt) alfabetische tekens worden gecombineerd tot een woord en dat deze woorden vervolgens een klankrepresentatie en een betekenis hebben.
In het Chinees is dit volstrekt anders en dat heeft vele gevolgen. Denk bijvoorbeeld eens aan typefouten. De verwisseling van de letter B en V is hier niet echt een issue. Welke invloed hebben typefouten in het Chinees eigenlijk? En wat betekent dat voor het zoeken, matchen, verrijken en corrigeren van data? Zoals ik al zei, er is nog genoeg werk te doen in het omgaan met internationale gegevens.
Tot slot wil ik toch nog even een lans breken voor het Chinglish, of eigenlijk beter het ‘Chingnederlands’Â: Natuurlijk zijn die onbedoeld grappige teksten leuk, maar tegelijkertijd kunnen we hier toch ook iets van opsteken.
Wanneer we naar de foto van het Chinese grasperkje kijken, dan is de begeleidende tekst ‘Little gras has life, please watch your step’Â toch beduidend sympathieker dan ‘Betreden van het gras ten strengste verboden’Â. Wellicht is het een tip voor de plantsoenendiensten in Nederland om wat meer op de ‘Chinederlands’Â tour te gaan: Mensen, pas op en denk aan het jonge gras...
Ha Holger. Leuk stuk! Meteen maar even to-the-point: Ik ben bezig met een internationaal boek waarin ik ook taal een rol zal geven. Wil daar wel eens met je van gedachten over wisselen. Heb je van de zomer een keer tijd? Let me know!
Hallo Erwin,
uiteraard wil ik een keer van gedachten wisselen. Waar gaat jouw boek over?
Stuur een mail en doe een voorstel, zou ik zeggen.
Je kan alles over mij en het boek vinden op www.mensmerk.nl. Ik zet m'n contactgegevens liever niet online ivm spam robots die dit met liefde oogsten. Stuur me een bericht via de site!